استدی کم
مقدمه
اگر شما تصویربردار دستی (portable) باشید حتما بارها به فکر اختراع وسیله ای برای راحت شدن از لرزش های این دست نافرمان افتاده اید. اما قبل از شما افراد زیادی دست به کار شده اند و وسایلی برای این مشکل ساخته اند و نهایتا سال 1970 Garrett Brown اولین نمونه پایدار کننده دوربین را ساخت و نامش را Brown's Stabilizer نهاد که بعدها به steady cam تغییر نام یافت.
سال 1976 اولین استدی کم امروزی که از سه قسمت اصلی تشکیل شده توسط همین شخص ساخته شد. استدی کم های پیشرفته شکل تکامل یافته آن هستند. البته الی رغم پیشرفت چشمگیر این دستگاه هنوز اندازه بزرگ و نسبتآ سنگین آن که باعث کم شدن مانور تصویربردار می شود و البته قیمت بالا از ضعف های برزگ این وسیله مدرن هستند.
شاید روزی شکل و شمایل عجیب این وسیله باعث خنده ما شود ولی باید به یاد داشته باشیم ستدی کم زمانی آرزوی هر تصویربرداری بود و حرکتی انقلابی در صنعت و هنر تصویربرداری بوجود آورده است. پس باید از این به بعد لرزش دست را فرموش کنیم و به این تازه وارد بگوییم سلام.
استدی کم چگونه کار می کند؟
استدی کم (steady cam) از سه قسمت اصلی تشکیل شده است:
۱- iso-elastic arm بازوی ارتجایی
۲- sled نگهدارنده دوربین و لوازم
۳- vest جلیقه
جلیقه توسط فیلمبردار پوشیده می شود که وظیفه اش تقسیم وزن وسایل روی بدن است و یک طرف بازوی ارتجایی هم به جلیقه متصل می شود.
بازوی ارتجایی دارای دو بازوی کوچک است که با خنثی کردن وزن دوربین و وسایل، توسط سیستم فنر بندی خود باعث حذف تکان ها و ضربه های دوربین می شود و به عبارت دیگر بازوی ارتجایی مدام توسط (sled) میله نگهدارنده پایین کشیده می شود و تصویربردار هم قسمت بالای sled را نگه داشته است. در نتیجه قدرت sled روی بازو بیشتر از قدرت بدن تصویربردار روی بازو است. پس چون زور sled بیشتر از بدن است بازو در طرفی که sled بسته شده ثابت می ماند و طرفی که به بدن بسته شده بالا و پایین میرود و در حقیقت نقش ضربه گیر را ایفا می کند.
همان طور که متوجه شدید طرف دیگر بازوی ارتجایی به seld متصل است که وظیفه آن ثابت نگه داشتن دوربین و حفظ تعادل آن است و همچنین دسته کنترل، مانیتور، باطری و گشتاور و البته خود دوربین روی sled (میله نگهدارنده ) نصب می شود.
تصویر بردار با یک دست sled را نگه می دارد و توان چرخش و تیلت دوربین را به دست می آورد. قسمت کنترل مرکزی دوربین که روی دسته sled است با بیشتر دوربین ها هماهنگ است و باطری و مانیتور در اکثر مدل ها در پایین sled وصل شده و دوربین در بالا نصب شده است.
همچنین تصویر بردار می تواند جاهای دوربین و باطری و مانیتور را برای برداشت از زاویه low angle باهم عوض کند. علاوه بر این دوربین را میتوان بوسیله دراز یا کوتاه کردن sled از ناحیه sled pole برای برداشت از زاویه ها بالا برد.
مکانیزم کار کرد sled
هر جسمی دارای یک نقطه ثقل است. هر جایی که بتوان جسمی را با یک انگشت از زمین بلند کرد نقطه ثقل آن جسم همان جاست. حال اگر میله ای که به صورت عمودی قرار گرفته درست روی نقطه ثقل به گیره ای وصل شده باشد هر چه قدر میله را به طرف چپ و راست تکان دهیم میله تمایل دارد هر چه سریع تر به حالت عمودی برگردد و ثابت شود. اگر قسمت بالا و پایین آن میله را سنگین کنیم تکان خوردن آن دشوارتر و میله استوارتر خواهد شد. این همان طرز کار sled است.
در sled بازوی متحرک روی نقطه ثقل نصب می شود و دوربین در بالا و مانیتور, موتور و باطری در پایین طوری قرار می گیرند که تعادل کاملا برقرار باشد.
برای تنظیم خیلی دقیق نطقه ثقل استدی کم های پیشرفته دارای موتوری هستند که بوسیله دسته کنترل یا کنترل از راه دور ذره ذره باطری را که حکم وزنه را دارد جا به جا می کند تا نقطه ثقل دقیقا کشف شود. با این موتور می توان در هنگام کار و میان شات نقطه ثقل را تغییر داد. به عنوان مثال در فیلمبرداری فیلم از طرفی به طرف دیگر میرود و تعادل وزن را تغییر میدهد.
مکانیزم کار کرد بازوی های متحرک
همان طور که گفته شد بازو های متحرک قابلیت ضربه گیری دارند و زمانی که حرکت نا گهانی و تیز روی دهد این بازو ها حرکت را نرم و بدون لرزش می کنند و قادرند تکان های کم را کلا حذف کنند. این بازوها همواره توسط sled به پایین کشیده می شوند و با خنثی کردن این فشار توسط سیستم فنر بندی خود باعث حذف لرزش و تکان ها می شود.
ساختمان بازو ها
بازو های متحرک شامل دو بازو کوچک است که از وسط بوسیله لولای متحرک به هم متصل است هر بازو ساختمانی شبیه متوازی الاضلاع دارد که شکل متوازی الاضلاع بازوی یک همیشه شبیه بازوی دو است. یعنی دقیقا بازوها همسان یکدیگر بالا و پایین می شوند.
ساختمان هر بازو
هر بازو دارای دو میله است که موازی یکدیگر هستند و بوسیله دو گیره متحرک به هم متصل هستند. بازوی بالایی باریک و بازوی پایین پهن تر است و علت این پهنی این است که میله پایین در حقیقت یک کپسول است که در آن یک رشته فنر بزرگ قرار دارد. این فنر به یک قرقره یا غلطک وصل است و این قرقره بوسیله کابل به یک غلطک دیگر متصل است و نهایتا سر دیگر کابل به میله بالایی بازو وصل است.
وزن sled میله بالایی را جا به جا می کند و کابل را می کشد کابل غلطک را می چرخاند و قرقره را به طرف خود می کشد. قرقره هم که به فنر متصل است باعث کشیدن فنر می شود تا جایی که تعادل میان فنر و وزن sled بر قرار شود.
در مدل های اولیه steady cam فنر مستقما به میله متصل بود. ولی خوبی این ساختار جدید این است که فنر را به راحتی می توان دقیقا با وزن sled هماهنگ کرد.
جليقه
جلیقه نگهدارنده بازوی ارتجایی طوری طراحی شده که وزن را بین شانه ها و کمر به صورت مناسب تقسیم کند تا نهایت راحتی برای تصویر بردار فراهم شود. بندهای آن برای هر جثه ای قابل تنظیم است و محکم روی بدن قرار می گیرد.
توجه: قسمت هایی از این مطلب توسط نویسنده آستا تغییر کرده است.
نویسنده: نیما عفت
برگرفته از: تصویربرداران http://tasvirbardaran.blogfa.com
دانلود: برای دریافت نسخه PDF مطلب و پرینت آن اینجا کلیک کنید.
مطالب مرتبط داخلی:
آستا کوتاه شده "آموزش سینما و تئاتر آنلاین" کوششی است برای گردآوری مقالات و پیوندهای پیرامون بخش های شناسی و آموزشی سینما, تلویزیون, ویدیو, عکاسی, تئاتر و دیگر شاخه های تصویری وابسته به آن به زبان پارسی بر روی شبکه مجازی.