صدابرداری تلویزیونی
صدابرداری موضعی :
میکروفن شخصی: برای دریافت صدای سخنران ،نوعی میکروفن الکترت کوچک گردنی و آویزان ، بسیار کاربرد دارد .
این میکروفنها همیشه یا بهوسیله یک کابل بلند حامل با وسایل و تجهیزات صدا ارتباط دارند ،یا به یک فرستنده رادیویی کوچک که به کمربند بازیگر بسته شده است ،متصل است. فرستنده رادیویی یاد شده نیز ، با واحد گیرنده کوچکی که در محلی نزدیک بازیگر قرار دارد مرتبط است .( تصویر 1الف و ب و ج )
میکروفن رومیزی برای زمانی مفید است که شخصی پشت میزی بنشیند و دیده شدن میکروفن در قاب تصویر نیز پذیرفته شده باشد .(تصویر 2)
میکروفن مشهور به ایستاده(stand mike) ، اغلب برای کارهای صحنهای مورد استفاده قرار میگیرد و معمولا میتوان در صورت لزوم میکروفن را از پایه جدا کرد ، به دست گرفت و برنامه را اجرا کرد .( بیشتر برای خوانندگان و گردانندگان صحنه مورد نیاز است ) میکروفن روی پایه ،هنگام ضبط برنامههای موسیقی استفاده میشود .(تصویر3)
میکروفن دستی که به علت شباهت به باتون پلیس ، بیشتر به همین نام مشهور است ( میکروفن باتونی) ، وسیلهای راحت و قابل انعطاف برای صدابرداری است . اما هنگام استفاده از این میکروفنها ، همیشه باید نگران درست نگهداشتن آن و بهرهبرداری صحیح از میکروفن بود میتوان آن را با یک کابل به وسایل صدابرداری متصل ساخت ،یا بدون سیم و کابل ، با یک فرستنده و گیرنده مخصوص آن را به کار گرفت .
میکروفن آویخته ،به طور معمول روی ناحیهای از صحنه تصویربرداری که گروهی از بازیگران به ایفای نقش مشغولند آویران میشود . مناسب برای صدابرداری از فعالیتهای جمعی ، ارکستر و گروه همسرایان ( کر ) است .
میکروفن مشهور به PZM که به طور ثابت در نزدیکترین سطح خضوربازیگران ، مجریان ،نوازندگان ، تماشاگران و ... نصب میشود .برای صحبتهای جمعی و واکنش تماشاگران ،یا به عنوان میکروفن رومیزی کاملا مناسب است .
تعقیب کردن حرکت بازیگران و مجریان :
هنگامی که اشخاص در صحنه حرکت میکنند ، میتوانید از یک میکروفن گردنی ( شخصی) ،میکروفن دستی ، یا چند میکروفن نصب شده درنقاط حساس صحنه ، برای دریافت صدای آنان استفاده نمایید . اما بیتردید ،کیفیت خوب صدا، فقط از طریق میکروفنهایی تامین میشود که روی بومهای مناسب و متحرکی نصب شده باشند و هدایت آنها را دستیار متخصص صدا به عهده گرفته باشد .
میکروفن تفنگی چه دردست گرفته شود چه روی یک دسته کوتاه بوم(fishpole) نصب گردد ،به طور معمول برای صدابرداری از فواصل دور،جایی که مجریان و بازیگران در بین مردم و نسبتا دور از دسترس هستند ،مورد استفاده است ( تصویر5)
بوم چرخدار کوچک (giraffe/tripod boom) این امکان را میدهد که میکروفن را روی بازوی از پیش تنظیم شده بوم ،در نزدیک محل اجرای بازیگران ، نصب کرده ،در فضای بسیار محدود حرکتی بوم ،آن را به بالا و پایین و چپ وراست حرکت دهید ؛ یا سر میکروفن را به سوی مورد نظر بچرخانید و صدا را باکیفیت خوب ضبط یا پخش کنید .البته بازوی بوم در حدود 2.1 یا 2.75متر کوتاه و بلند میشود ، واین امکان محدودی است . در ضمن وزن بوم بسیار سنگین است ، به همین دلیل حرکتش در محل تولید میتواند خطرساز باشد .(تصویر 6)
بوم صدای بزرگ یا سکوی متحرک ضبط صدا که بازوی بلند آن انعطافپذیر است . میکروفن را آزادانه به اطراف حرکت میدهد و این امکان را فراهم میآورد که حرکات بالا و پایین ،چپ و راست میکروفن براحتی انجام گیرد .سر میکروفن به هرسو میچرخد. این بوم بلند توانایی تعقیب بازیگر را در محدوده 2.5تا 6 متر داراست و این امکان خیلی خوبی است .برای حرکت دادن و استفاده از این ابزار بسیار موثر صدابرداری ،دستیار صدابردار بسیار توانایی مورد نیاز است که از ایجاد سایه بوم بر روی دکور ، صحنه و بازیگران و پیدا بودن میکروفن در نما پیشگیری کند.

شرح تصویر:
1) دریافت میکروفنهای تمام جهت حساس در تمام جهات به طور مساوی .
2) پاسخ میکروفن کاردیویید یک حوزه وسیع دریافت صدا به شکل قلب .
3) دریافت با میکروفنهای بسیار حساس یکسویه میکروفنهای دریافت صدا از راه دور ( میکروفنهای مشهور به تفنگی ) داری یک حوزه پوشش انتخابی و زاویه بسته هستند .
4) میکروفنهای دوسویه مناسب برای دریافت صدا از دوسوی میکروفن . این نوع میکروفنها ، به طور معمول ،امواج برگشتی و طنیندار صدا را حذف میکنند.
میکروفن گذاری:
انتخاب سمت و محل و نوع میکروفن برای دریافت صدای بهتر ،خود هنر بزرگی است . میکروفن نامناسبی که در محل نامناسب قرار گرفته باشد و به سمت نامناسبی اشاره رود ، حتی میتواند کیفیت صدای سازهای موسیقی را هم تغییر دهد.
اکوستیک محل تصویربرداری هم درانتخاب محل قرار دادن میکروف تاثیر دارد . در محیطهایی که بهدلیل وضعیت ساختمانی دارای طنین صدا هستند ، برگشت ماخواسته صدا ، صدای مستقیم از منبع اصلی تولید آن را پوشش میدهد و کیفیت صدا را خراب میکند . درمکانهایی نیز که برگشت صدا به طور کامل ، از بین رفته است (به اصطلاح صدا مرده است ) دریافت صدا حتی با اعمال برترین هنرصدابرداری خفه و فاقد مایه صدای بالا خواهد بود .
هنر میکروفن گذاری در آن است که کیفیت صدایی که ضبط شده یا پخش میشود تا حدود زیادی شبیه صدای اصلی باشد که در محل پخش میشود ، و این موضوع مستقیما به تجربه صدابردار بستگی دارد.
تنظیم وکنترل صدا:
اعمال کنترل بر صدای برنامه ،کمی بیش از یک جریان نیمه خودکار محسوب میشود . شما میتوانید میکروفنی را نصب کنید و با تکیه برمدارهای کنترل خودکار بهره و فرکانسهای خروجی صدای برنامه را تنظیم کنید .( این مدارها به صورت خودکار صداهای گرفته شده از میکروفنها را تنظیم میکنند و به طور خلاصه A.G.C. خوانده میشوند .)
اما وقتی میخواهید نوعی صدای با کیفیت بالا رابا تصویر برنامهتان همراه سازید ، یا وقتی برنامهتان تولید پیچیده و مشکلی دارد . استفاده از صدابرداران ماهر و توانا از ضروریات است.
اهداف کنترل صدا :
تمامی صداهایی که از میکروفنها و به اصطلاح منابع صوتی داخل استودیو و دستگاههای ضبط و پخش صدا به میز تلفیق صدا(control console/board desk) سرازیر میشوند.
صداهای دریافتشده از میکرفنها ، صفحهها ، نوارهای صدا و ویدئو ،فیلم و غیره ،روی میز صدا انتخاب ،کنترل و تلفیق میشوند .
خروجی صداهای نهایی به طور مداوم از طریق پخش از بلندگوهای با کیفیت بالا ارزیابی میشوند .
کیفیت صدا رامیتوان باتغییر دادن ،کاهش دادن یاتاکید گذاردن روی بخشهایی از طیف صدا ،دگرگون ساخت . این کار با استفاده از صافیهای مختلف صوتی انجام میگیرد .
منبع:
دانشنامه رشد http://daneshnameh.roshd.ir
دانلود: برای دریافت نسخه PDF مطلب و پرینت آن اینجا کلیک کنید.
مطالب مرتبط داخلی:
آستا کوتاه شده "آموزش سینما و تئاتر آنلاین" کوششی است برای گردآوری مقالات و پیوندهای پیرامون بخش های شناسی و آموزشی سینما, تلویزیون, ویدیو, عکاسی, تئاتر و دیگر شاخه های تصویری وابسته به آن به زبان پارسی بر روی شبکه مجازی.